ana sayfa > Dökümanlar > Aydınlatma Araçları

Aydınlatma Araçları

Pazar, 01 May 2011 yorum ekle yorumlara git

1-TOPLAYICI IŞILDAKLAR
Toplayıcı ışıldaklar     yönelmeli olarak ve  sınırları iyi belirlenmiş  ışık üretirler. Çoğu  stüdyo aydınlatma işlemleri iki temel tip toplayıcı ışıldakla sağlanır, 1-Fresnel toplayıcı ışıldak 2-Söbemsi (elipsoidal)  toplayıcı ışıldak.

a-Fresnel Toplayıcı Işıldak:
“Adını , 19 yy.’ın başlarında fizikçi Augustin Fresnel’den almıştır.Fresnel , ışıldakların üstüne takılmak üzere  mercek keşfetmiştir.”(Zettl,1992,s.152). Fresnel ışıldaklar dengeli, esnek ve yüksek ışık çıkışına sahiptir.Bu tip ışıldağın ışık demeti dar veya geniş olarak ayarlanabilir, bunu toplayıcı-odaklayıcı araçlar sayesinde gerçekleştirir.

Ampul ve mercek arasındaki uzaklık değiştirilerek , ışık demetini yumuşak veya sert olması ayarlanabilir.Birçok fresnel toplayıcı ışıldaklar  bu değişikliği sahip olduğu ampul reflektörüyle gerçekleştirir.Bazıları ise döndürme çubuğu , döndürme halkası veya tokmağı (knob) kullanır.
Toplayıcı ışıldak pozisyonunda ışık demeti yaygın pozisyondakine göre daha yönelmeli ve keskindir.Yaygın pozisyon ışık demetini yumuşatır   ve aynı zamanda objenin üzerine düşen ışık miktarını azaltır.

Aydınlatma  aracı kapalıyken ışık demetinin ayarı çok iyi yapılamaz, fakat açıkken ise sıcak olan elektrik teli şoklara çok fazla duyarlıdır.Küçük toplayıcı ışıldakların  bazı çeşitlerinde sahip oldukları basit  kaldıraçlar sayesinde yatay ve dikey olarak hareket ettirilerek yaygın pozisyondan toplayıcı pozisyona hızlı bir şekilde geçilebilir.

Fresnel toplayıcı ışıldaklar gerekli aydınlatma derecesine göre ayarlanabilir. Büyük olanları küçüklerine göre daha fazla ışık üretirler.Fresnel ışıldaklar ampullerin watt gücüne göre ölçülendirilir. “Örneğin , yapımda 1K fresnel kullanılırken, ampul değiştirilerek 2K fresnel elde edilebilir”(Jackman,2002,s.57). Bu değişikliği gerçekleştirmek için her zaman ışıldak soğuyana kadar beklenmelidir.

Kullanılacak aydınlatma araçlarının büyüklüğünü belirleyen bazı faktörler vardır:1-Kamera çeşidi ve görüntü yaratıcı aletlerin hassaslığı, 2-aydınlatma aracının nesneye göre uzaklığı,3- giysinin , nesnenin vb. yansıtma derecesi.
Birçok büyük televizyon stüdyolarında ,en büyük fresnel ışıldak 5K olanıdır.En çok kullanılan ışıldaklar ise 1K ve 2K olanlarıdır.

b-Söbemsi (Ellipsoidal) Toplayıcı Işıldak:
Toplayıcı ışıldakların bu çeşidi keskin sınırları  iyi belirlenmiş ışık demeti sağlarlar. “Örneğin:Stüdyoda yansımasız bir ışık havuzu yaratılmak istenirse , kullanılması gereken  araç , söbemsi toplayıcı ışıldaktır.
Fresnel ışıldaklarda olduğu gibi söbemsi toplayıcı ışıldakla da  toplu veya yaygın ışık demeti elde edilebilir.

Aracın içindeki ışığı kaydırmak yerine söbemsi ışıldakta mercek yakınlaştırılıp uzaklaştırılır.Bazı söbemsi toplayıcı ışıldaklar aynı zamanda biçim-projektörü olarak kullanılabilir”(Zettl,1992,s154).Söbemsi toplayıcı ışıldaklar  oymalı örtüyle (cookie) iyi bir ekip oluşturur.Bu örtü ışık kaynağının önüne yerleştirildiğinde  istenen noktaya göre ağaç, yaprak , ev vb. cisimlerin gölgeleri düşürülmüş olur.Söbemsi toplayıcı ışıldaklar 500 WATT’tan  2KW’ a kadardır.

İzleyici Işıldak:
Bazı zamanlar televizyon şovlarında   izleyici ışıldaklara  tanık oluruz,bu ışıldaklar kullanıldığında güçlü ve özel etki yaratırlar.İzleyici ışıldak genellikle hareketi izler .Örneğin: dansçıları.Küçük stüdyolarda ayrıca söbemsi ışıldakla izleyici ışıldağın verdiği etki yaratılmak istenebilir.

2-YAYGIN IŞILDAKLAR (FLOODLIGHTS)

Yaygın ışıldaklar büyük miktarda ve yüksek yaygınlıkta ışık üretirler .Yaygın ışıldaklar şık ve gölge alanları arasında dengeyi ayarlar .Aynı zamanda yaygın ışıldaklarla toplayıcı ışıldakların ışık demeti ayarlanabilir bu sayede kazara diğer çekim alanlarına ışığın sızma oranı minimize edilir.Dört  tip yaygın ışıldak vardır.1-kepçe(scoop),2-yaygın-küme ışıldak(Floodlight bank),3-dağınık ve yumuşak ışıldak,4-sıra ışıldak(strip).

a-Kepçe Işıldak:
Kepçe ışıldaklar  geçmiş zamanda en çok kullanılan  yaygın  ışıldaklardı.Hala birçok stüdyoda kullanılmaktadır (Zettl,1992,s.156). Kepçe herhangi bir merceğe sahip değildir. Buna rağmen dengeli ve yönelmeli ışık demeti üretirler.

İki çeşit kepçe ışıldak vardır    :1-Sabit odaklı,2- ayarlanabilir odaklı kepçe ışıldaklar. Sabit odaklı kepçe ışıldaklar ışık demetinin kolayca  ayarlanabilmesine izin vermez.Kepçenin önüne yayındırıcı örtü konularak ışık demetinin yayılma oranı yükseltilir.Kepçe ışıldaklar 1K’dan 2K’ta   kadardır.

b-Dağınık ve Yumuşak Işıldaklar (The Broad and The Softlight)

Dağınık ve yumuşak ışıldaklar yüksek dağınıklıkta ışık  üretirler .Dağınık ışıldaklar bir sıra kepçe ışıldağın yaptığı görevi üstlenir.Bu tip ışıldaklar ışık demetini kontrol etmekle beraber , geniş alanları dağınık ışıkla aydınlatır.Küçük dağınık ışıldaklar , büyük dağınık ışıldaklara göre  daha fazla yönelmeli ışık demeti yayarlar.

Yumuşak ışıldaklar , ileri yaygınlıkta ışık üretmek için kullanılır.Arka kısmında  yayma reflektörü bulunur.Yumuşak ışıldaklar değişik büyüklükte ve varyasyonda floransan tüplere sahiptir.Bu tip ışıldaklar düşük renk ısısıyla kullanılır.

c- Yaygın Küme Işıldaklar (The Floodlight Bank):
Yaygın küme ışıldaklar , bir dizi yüksek yoğunluktaki  dahili reflektör lambanın  ışık kümesi içine yerleştirilmesiyle  meydana gelir.Yaygın küme ışıldaklar genellikle varolan florasan aydınlatmaya eklenerek kullanılır.

d-Sıra Işıldaklar (Strip or Cyc Light):
Aydınlatma araçlarının bu tipi  büyük set alanlarında  bile aydınlatılan alanların  bütünlüğünüm sağlamak amacı ile kullanılır.Özellikle gök-görüntülüğünün (cyclorama) aydınlatılmasında kullanılır.Genellikle kuvars ısıtaçların yan yana dizilmesiyle oluşur.

B-PORTATİF  AYDINLATMA ENSTRÜMANLARI

Stüdyo aydınlatma enstrümanları stüdyo dışı çekimlerde kullanılabilir.Fakat önce bu iri hacimli aletleri hareket ettirmenin yöntemi kolay hale getirilmelidir.Ayrıca sahip oldukları özel elektrik fişleri ev içi tesisatlara uymaz.Başka bir sorun ise stüdyo dışında ihtiyacımız olan aydınlatma  stüdyo tipi enstrümanlarla temin edilemez.Üstelik birçok  stüdyo ışıldakları , demir  profil  üstüne tutturularak sarkıtılır(Millerson,1991,s.67).
Aydınlatma enstrümanları , stüdyo yapımlarında olduğu kadar  EFP durumlarında da  gereklidir , bu sebepten  özel portatif  aydınlatma paketleri geliştirilmektedir .

Örneğin:
Bir şirketin müdürüyle , ofisinde röportaj yapılacaktır.Kısa bir sürede aydınlatma araçlarını kurmak gerekmektedir.Gerekli olan estetik aydınlatmayı temin etmek için kullanılacak araçlar ne gibi özellikler taşımalıdır?1-Kısa zamanda kurulup,aynı kısa sürede parçalarına ayrılmalıdır.2-Ev içi elektrik tesisatına ve elektrik akımına uygun olmalıdır ve elektrik tesisatına fazla yüklenerek tehlike arz etmemelidir.3-Işık demetinin bazı kontrolleri yapılabilmelidir.Pek çok portatif aydınlatma paketleri bu ihtiyaçların hepsini karşılar (Zettl,1992,s.158).

Toplayıcı Işıldaklar

Portatif toplayıcı ışıldakların kurulumu ve taşınması kolaydır. Hareket imkanının kısıtlı olduğu iç mekanlarda kameranın görüş alanından gizlenecek kadar küçüktür.En çok kullanılan üç tip toplayıcı ışıldak vardır.

Harici Reflektörlü Toplayıcı Işıldaklar:
Dahili reflektörlü toplayıcı ışıldaklar ağırlık faktörü ve ışık verimi sebebiyle mercek bulundurmazlar. ‘Harici reflektör’ terimini küçük frensel spotlardan ayırt etmek için kullanırız.İyi bir merceğin yokluğu sebebiyle harici reflektörlü ışıldaklar , frensel ışıldaklardan daha düşük seviyede hassastırlar.Fakat ,  stüdyo dışı çekimlerdeki ışıklandırma görevlerinde  ışık demetinin sınırlılığı özel bir avantaj sağlamaz.Çünkü genellikle minimum ışıklandırma enstrümanlarıyla çalışılır.

Yüksek verimli  kuvars  lambalarının ışık demetinin yaygınlığı , ışıldağın arkasındaki kontrol çubuğuyla ayarlanabilir.Bütün dahili reflektörlü toplayıcı ışıldaklar  ‘gaffer clip’ e sahiptir.Gaffer clip, gerekli yerlere tutturmakta kullanılan yaylı , alüminyum, hafif güçlü bir tutturmalıktır.Birçok harici reflektörlü toplayıcı ışıldak  düzenli ev içi elektrik sistem ve akımına bağlanabilir.

Dikkatli olmak gerekir çünkü elektrik devrelerine fazla yüklenmemek gerekir.Genellikle ev içi  elektrik tesisatları 1200 watt’a  kadar elektrik akımını kaldırabilir.Bunun için 500 watt gücünde iki harici reflektör toplayıcı ışıldak sorun çıkarmadan kullanılabilir

Categories: Dökümanlar Tags:
  1. şimdilik yorum yok.
  1. şimdilik geri bağlantı yok
yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız
mum